Seksualiteit en intimiteit
Anoek LeppinkEFT relatietherapeut8 min lezen
Verschillen in seksuele voorkeuren: wat als jij wel wilt en je partner niet?
De een wil een parenclub of BDSM verkennen, de ander niet. Verschillen in seksuele voorkeuren hoeven je relatie niet te breken. Lees hoe je het bespreekt, elkaars nee respecteert en samen afspraken maakt die echt werken.

Jij wilt een keer naar een parenclub. Je partner verschiet van kleur bij het idee. Of andersom: jij fantaseert al maanden over vastgebonden worden. Je partner kijkt je aan alsof je iets kapotmaakt. Verschillen in seksuele voorkeuren zijn op zo'n moment geen abstract gespreksonderwerp, maar een stilte aan de keukentafel die blijft hangen. En in die stilte groeit een gedachte die bijna iedereen wel eens denkt: passen wij eigenlijk wel bij elkaar?
Ik ga je iets zeggen wat je misschien niet verwacht. Dat verschil is niet het probleem. Twee mensen die precies hetzelfde willen in bed bestaan niet. Het gaat pas mis als jullie niet meer weten hoe je erover praat. Als de een blijft duwen en de ander zich ingraaft. Als het verlangen van de een een aanklacht wordt tegen de ander.
Deze blog gaat over wat je dan wél doet. Over de parenclub, over BDSM, over al die wensen waar stellen op botsen. En vooral over de afspraken die het verschil dragelijk maken in plaats van explosief.
Een verschil is normaal, een impasse is dat niet
Laat ik beginnen met de geruststelling die je nodig hebt. Een verschil in wat jullie opwindt is geen defect. Het bewijst niet dat de liefde op is. Het zegt ook niet dat een van jullie "raarder" is dan de ander. Verlangen is nu eenmaal niet bij iedereen hetzelfde, en het verandert door de jaren heen.

Wat ik keer op keer zie, is dat het verschil zelf de schade zelden aanricht. Het vermijden ervan doet dat wel. Een stel dat het onderwerp wegstopt omdat het te spannend is, loopt na verloop van tijd vast in een impasse. Dezelfde ruzie, dezelfde verwijten, dezelfde muur. De een voelt zich afgewezen, de ander voelt zich onder druk gezet. En niemand beweegt nog.
Dat is zonde, want juist de lastigste gesprekken over seks bieden de meeste kans op echte nabijheid. Niet omdat jullie het ineens eens worden, maar omdat je elkaar laat zien wie je bent op een plek waar je je kwetsbaar voelt. De ene partner verlangt misschien vooral naar avontuur en spanning, de ander naar warmte en veiligheid. Dat zijn twee talen die je kunt leren verstaan.
Waarom een wens zo snel als afwijzing voelt
Hier wordt het psychologisch interessant. Als je partner een seksuele wens uitspreekt die jij niet deelt, reageert je lijf vaak sneller dan je hoofd. Er schiet iets door je heen: ben ik niet genoeg? Wil hij of zij eigenlijk iemand anders? Wat is er mis met hoe we het nu doen?
Dat is geen aanstellerij. Seks is voor veel mensen ook hechtingsgedrag. Het is een van de manieren waarop we tegen elkaar zeggen: jij bent belangrijk voor me, ik wil dicht bij je zijn. Dus als er ineens een wens op tafel komt die buiten jullie vertrouwde terrein ligt, raakt dat aan je diepste onzekerheid. Je voelt geen nieuwsgierigheid, je voelt gevaar.

En let op, want dit werkt twee kanten op. De partner die de wens uitspreekt, voelt zich vaak net zo kwetsbaar. Die heeft moed verzameld om iets te delen wat al lang in het geheim leefde. Wordt die wens met afschuw of een harde "nee" ontvangen, dan leert hij of zij: dit deel van mij is niet welkom hier. Dus ik verberg het voortaan. En daar begint de echte afstand, bij het wegstoppen en niet bij de wens zelf.
Het helpt enorm om een wens te horen als een verlangen en niet als een eis. "Ik zou dit graag eens willen verkennen" is iets anders dan "jij moet dit doen". Je erotische verbeelding is een eerlijke kaart van wat jou beweegt. Dat iemand die kaart durft te laten zien, is een teken van vertrouwen.
De parenclub: als de een wil en de ander er niet aan moet denken
Laten we het concreet maken, want dit is precies de botsing uit de praktijk. De een leest over een parenclub of swingersclub en voelt nieuwsgierigheid kriebelen. De ander krijgt het er benauwd van. Hoe kom je hier samen uit?
Begin met wat een parenclub eigenlijk is, los van de beelden in je hoofd. Zo'n plek is bedoeld als verkenning, niet als verplichting. Je hebt er niet automatisch seks met anderen. Veel mensen gaan er juist heen uit nieuwsgierigheid, om de sfeer te proeven, om samen iets spannends te beleven. Op zo'n plek draait het juist om kunnen praten over je grenzen en wensen. En dat is precies waar het bij jullie thuis vaak misgaat.

Dus het onderwerp is niet "wij gaan wel of niet". Het onderwerp is: wat trekt de een eigenlijk aan? Wat maakt de ander zo bang? Soms blijkt dat het verlangen helemaal niet over andere mensen gaat, maar over spanning, over gezien worden, over iets samen durven. En soms blijkt de angst niet over de club te gaan, maar over verlies: straks wil je mij niet meer. Als je dat uitpraat, verandert het gesprek.
Een nee van je partner is daarbij geen eindstation waar je omheen moet manoeuvreren. Het is informatie. Misschien is het een nee tegen de club, maar een ja tegen meer spanning thuis. Misschien is het een "nu niet" in plaats van een "nooit". Vermijd het onderwerp niet, maar jaag het ook niet op. Praat erover in kleine stappen, buiten het slaapkamermoment, zonder dat er die avond nog iets moet gebeuren.
BDSM en de grens die niet onderhandelbaar is
Bij BDSM ligt het net even anders, en dat mag je ook eerlijk benoemen. Stel, de een wil graag een keer vastgebonden worden, wil machtsspel verkennen, wil uitproberen hoe het is om de controle los te laten of juist te nemen. De ander voelt daar niets bij, of schrikt er zelfs van.
Het eerste wat telt: een voorkeur voor BDSM is een echte seksuele voorkeur en geen bevlieging die je even opzij schuift. Voor veel mensen is het een wezenlijk deel van hoe ze intimiteit beleven. Het serieus nemen betekent niet dat de ander mee moet. Het betekent dat je het niet wegwuift als iets vies of verkeerds.

En dan de kern, want die is bij BDSM harder dan bij wat dan ook. Dit valt of staat met instemming. Gezonde BDSM is een machtsuitwisseling die je samen afspreekt, binnen duidelijke grenzen, met vrijwillige en herroepbare toestemming. Het verschil tussen een spannend spel en iets schadelijks zit precies daar: in gezond spel wissel je macht uit met instemming, bij misbruik gaat het om macht en controle over iemand die niet wil. Een liefdevolle partner accepteert daarom altijd een nee. Iemand overhalen is geen instemming. Druk zetten tot de ander toegeeft evenmin.
Betekent een nee dan dat het onderwerp dood is? Niet per se. Je kunt zoeken naar een middenweg die wél past. Eerst alleen praten over wat je aantrekt. Een heel licht element uitproberen dat binnen ieders comfort valt. Een afgebakend moment afspreken met een duidelijk stopwoord. Het hoeft niet alles of niets te zijn. Maar het begint altijd bij een ja die echt een ja is.
Wat je beter wel en niet doet
Je merkt het al: of het nu over een parenclub gaat, over BDSM, of over anale seks, rollenspel, een fantasie over een derde, voyeurisme, porno of speeltjes, de voorbeelden verschillen maar de houding niet. Dit gaat over hoe je elkaar benadert.
Wat je beter wél doet: benoem je wens zonder er een eis van te maken. Begin een gesprek zacht, zonder verwijt, met wat jij voelt in plaats van met wat de ander fout doet. Lees de fantasie van je partner als informatie over wie die persoon is, niet als een afrekening. En pauzeer als een van jullie overspoeld raakt, want vanuit paniek kun je niet luisteren.

Wat je beter níet doet is minstens zo belangrijk. Verberg je wens niet jarenlang, tot er een kloof ontstaat die niet meer te overbruggen is. Behandel de voorkeur van je partner niet als bewijs van ontrouw of als teken dat de liefde tekortschiet. Een wens blijft een wens, met alle ruimte om er nee tegen te zeggen.
Dit vraagt moed van allebei. Van degene die iets durft te vragen. En van degene die eerlijk durft te zeggen: dit is mijn grens. Allebei die stemmen horen er te zijn.
Welke afspraken echt werken
Dan de vraag die er misschien het meest toe doet: welke afspraken kun je maken? Een goed gesprek is het begin, maar afspraken geven het houvast. Hieronder staat wat in de praktijk werkt. Zie het als suggesties en niet als wetten: kies wat bij jullie past.
Spreek af wat wél en wat niet mag, en wees daar concreter in dan je gewend bent. Niet "we zien wel", maar echt benoemen welke handeling, welke plek, welke mensen binnen of buiten de afspraak vallen. Spreek per ervaring opnieuw grenzen af, want wat vandaag goed voelt, kan volgende maand anders liggen. Gebruik een stopwoord dat meteen alles stilzet, zonder discussie, zonder uitleg achteraf.
Maak ook onderscheid tussen een fantasie delen en een fantasie uitvoeren. Soms is het genoeg om iets samen te benoemen en op te laden, zonder dat het ooit echt gebeurt. En spreek eventueel een proeftijd af: je probeert iets één keer, in een afgebakende vorm, en daarna gaan jullie samen zitten om te evalueren hoe het was.
Loopt het telkens vast en komen jullie er samen niet uit? Dan is hulp zoeken geen nederlaag. Een therapeut kan helpen om het gesprek weer op gang te brengen op een bodem van vertrouwen, in plaats van op een slagveld van oude verwijten.
Hoe vind je samen een weg?
Verschillen in seksuele voorkeuren los je niet op door te winnen, maar door te praten en af te spreken. Neem de wens van de een serieus en de nee van de ander net zo serieus. Zoek samen een vorm die bij jullie past, in kleine stappen en altijd met instemming.


